دنیای عرب؛ دنیایی که وجود ندارد
"دنیای عرب"یا " عرب ورلد" از واژگانی است که زیاد می شنوم. از اعراب زیاد شنیده ام و از شتران و سوارانش. اواز عربی مهیج است و ادبیاتش دل انگیز. وقتی به گذشته ام می نگرم، چیزی جز متون درسی عربی و یا درس تاریخ و یا مسلمان بودن مرا با ان دنیا مرتبط نکرده است. وقتی به کانادا امدم در کلاس های زبان فرانسوی با عرب ها بیشتر و از نزدیک اشنا شدم. ادم های فعال و اهل زندگی، اصحاب رقص و اواز. انهایی که مذهبی هستند، سخت به ایمان شان پایبندند. در یکی از دبیرستان های بزرگسالان که زبان فرانسوی می اموختم، با رها دیدیم که اعراب چه هنری در برنامه های تفریحی و سرگرمی دارند. بارها از خودم می پرسیدم که انها این جا چه می کنند. جوابی نداشتم جز این که بگویم "کیف". جالب بود که خیلی انها از لبنان بودند و روز های تخلیه شهروندان خارجی از لبنان متوجه شدم که رقم زیادی از انها کانادایی هستند. در ایام اول اقامتم در کبک، برخی از شبها که پنجره اتاقم را باز می گذاشتم صدای خفیف موسیقی عربی می شنیدم. قابل فهم بود که صدا از درون بلوک محل اقامت ما نبود و از خانه های اطراف نیز. روزی که برای خرید هفتگی از خیابان بعدی می گذشتم، چشمم به تابلویی افتاد که رویش به عربی نوشته شده بود"اللیالی الشرق". انجا متوجه شدم که اعراب علاقمند ساکن در ان اطراف شبهای خود را در ان بار به شیوه "شرقی" به صبح می رسانند.
اعراب در هر جای عالم سنگینی بار مسلمانی را بر دوش دارند چه بخواهند و چه نخواهند. دنیای عرب دنیای بزرگی است با ثروت بسیار که از خلیج فارس تا اقیانوس اطلس کشیده شده است. سر زمین اعراب تاریخ با شکوه و امیخته با جنگ دارد.
انچه این روز ها می گذرد مرا به این فکر انداخته تا بدانم که دنیا عرب کجاست و چقدر بزرگ است. برای دریافت خبر های درست تر و راست تر منتظر بی بی سی و سی ان ان نمی مانم چون الوده به سیاست های دیکتاتوران بین اللمللی هستند. می روم به سراغ سایت هایی که مستقیما از لبنان تصویر پخش می کنند. در سایت یاهو هم این تصاویر موجود اند. وقتی صحنه کشتار قانا را دیدم این سوال به ذهنم خلق شد که واکنش "دنیای عرب" چه خواهد بود؟ نمی دانم چرا این سوال تکراری در ذهن من تکرار می شود. اخر من در کتابها خوانده بودم و در ایام عمر خود هم دیده ام که حاکمان عرب جز ستم بر شهروندان خود و تسلیم شدن در برابر دوستان غربی شان کار دیگری یاد ندارند. هنگام مرور عکس های "قانا" متوجه عنوانی می شوم در سمت راست صفحه یاهو: "واکنش دنیای عرب". نا خود اگاه روی ان کلیک می کنم تا ببینم که "دنیای عرب" چه کرده است. در ان جا گزارشی دیدم از یک ژورنالیست و دو
تصویر از تظاهرات بیروت در جلو دفتر ملل متحد و نیز تظاهرات فلسطینیان در باریکه غزه به پشتیبانی از حزب الله.
کودک فلسطینی از حزب الله حمایت می کند
بی اختیار به فکر فرو می روم. "دنیای عرب" چقدر کوچک شده است! از مرز جنوبی لبنان تا بیروت و باریکه غزه. بقیه "اعراب" کجایند؟ ممکن است مابقی زنده باشند و "شبهای شرقی" شان را پاس می دارند و ممکن است هم مرده باشند. سران بیچاره عرب مخصوصا حسنی مبارک و" ملکان" عبد الله چقدر نگران قدرتیابی شیعیان در "دنیای عرب" هستند. وقتی نگرانی انها را می بینم به یاد ان پیر مرد الجزایری گوشت فروش می افتم. روزی هنگام خرید گوشت حلال از او پرسیدم که در الجزایر شیعه هم وجود دارد یا نه؟ با خوشحالی وصف ناپذیری گفت:" لا. الحمد لله کلهم سنی. الحمد لله".
بدین ترتیب، حزب الله و حماس، خوب یا بد، امروز جایگزین "دنیای عرب" کلاسیک شده اند؛ دنیایی که دیگر وجود ندارد. سمبل ها تغییر کرده اند. تاریخ معاصر "دنیای عرب" اسامی برخاسته از ریشه "نصر" را دوست دارد: جمال عبد الناصر و سید حسن نصر الله.